مردم در استفاده از روغن پالم بلاتکلیفند

عصاره نخل‌های مالزیایی در مطبخ‌های ایرانی

۱۳۹۵/۰۷/۲۴ در ۱۴:۴۳

سال‌هاست آرام و بی‌صدا جای خودش را در بطری‌های روغن مایع باز کرده است. آن‌قدر بی‌آزار که حتی به فکرمان هم نمی‌رسید این روغن که به تازگی پر سروصدا شده از سال ۶۴ از بشقاب قرمه سبزی تا ته‌چین مرغ‌مان را تسخیر کرده است. تشت ماجرا زمانی از بوم افتاد که وزیر بهداشت در مرداد ۹۳ رسما اعلام کرد که شیرهای پرچرب، پالم دارند و تازه آن موقع بود که همه فغان برآوردند این روغن تا به حال کجا بود. ماجرا آن‌قدر شور شد که دیگر کمتر کسی با اطمینان لب به شیر می‌زد و مردم به مصرف شیر فله روی آوردند و تب مالت که زمانی ریشه‌کن کردنش از افتخارات بود، دوباره افزایش پیدا کرد.

به گزارش خبرنگار پایگاه خبری ایران پزشک، همان سال ۹۳ وزیر بهداشت از تلاش برای کاهش واردات این روغن خبر داد و قول داد که مصرف این ماده روغنی در محصولات لبنی ممنوع شود. البته با مجوز همین وزارت‌خانه، صنایع لبنی هنوز هم می‌توانند از این روغن برای تهیه بستنی، خامه، پنیر خامه‌ای و پنیر پیتزا استفاده کنند.

برخی کارشناسان نیز بر این باورند که استفاده از روغن گیاهی پالم در شیر و ماست، توسط صنایع لبنی به خاطر وجود دستورالعمل‌ها و مصوبات دست و پاگیر اداری ایجاد شده است. زیرا از سال ۸۶ مصوبه‌ای مبنی بر این‌که واحدهای لبنی که محصولات تولیدی آنان تا ۲/۵ درصد چربی داشته باشد، مشمول قانون تعزیرات حکومتی و محصولات بالای ۲/۵ درصد چربی در قیمت‌گذاری آزادی عمل بیشتری دارند، منجر به بروز چنین تخلفاتی شده که برای رفع این مشکلات، مصوبات و سیاست‌های سخت‌گیرانه باید مورد اصلاح و بازنگری قرار گیرد.

حسین چمنی، کارشناس صنعت لبنیات درباره وحشت از پالم گفت: پالم به عنوان چربی نامطلوب گیاهی در شیر عنوان شد، اما در حال حاضر پالم به صورت روغن از سر و کول آشپزخانه‌ها بالا می‌رود.

وی با تاکید بر این‌که برای استفاده از این روغن در صنایع لبنی مجوز صادر شده، گفت: استفاده از این روغن برای ۸ محصول مجاز است و ۴۶۰ مجوز برای این کار در کارخانه‌های مختلف صادر شده است. در هیچ جای دنیا، روغن پالم ممنوع‌الورود و ممنوع‌الاستفاده نیست؛ محدوده مصرف روغن و چربی‌ها، چه گیاهی و چه دامی تعریف دارد و در اصل باید فرهنگ تغذیه مردم درست شود. این گونه نیست که این محصول تنها در فراورده‌های لبنی و شیر باشد، اما وزیر بهداشت به شوخی گفتند شیر چربی‌دار نمی‌خورند و همین مسئله بزرگ‌نمایی شد.

وی افزود: در شیر مگر چقدر چربی داریم؛ چربی اصلی در آشپزخانه‌هاست و پالم در روغن سرخ‌کردنی از سرو کول آشپزخانه‌ها بالا می‌رود. درصد بالایی از روغن سرخ‌کردنی باید پالم باشد تا بتوان به عنوان سرخ‌کردنی از آن استفاده کرد.

بعد از غائله پالم در لبنیات و به دنبال توصیه‌های سازمان بهداشت جهانی برای کاهش مصرف روغن‌های دارای اسید چرب اشباع که در محصولات غذایی مانند لبنیات پرچرب استفاده می‌شد، دولت واردات این محصول را کاهش داد. کار تا جایی پیش رفت که مالزی به عنوان اصلی‌ترین تامین کننده پالم ایران دچار مشکل شد. آمار دولت مالزی نشان می‌دهد طی هشت ماه از اول ژانویه تا پایان اوت سال گذشته میلادی، ایران ۲۸۷ هزار و ۹۴۵ تن روغن پالم از این کشور وارد کرد که این میزان در سال جاری با کاهش ۹۷ هزار و ۳۱۱ تنی روبه‌رو شد و به ۱۹۰ هزار و ۶۳۴ تن رسید. این میزان کاهش برابر با ۳۳/۷۹ درصد است.

 

وزارت بهداشت به قولش عمل کرد

متاسفانه به دلیل ارزان بودن قیمت جهانی روغن پالم، تا دو سال پیش این روغن بیش از ۵۰ درصد مصرف روغن داخل کشور را تشکیل می‌داد و تجار برای واردات آن علاقه نشان می دادند و این روغن را می‌خریدند، اما وزارت بهداشت بر اساس قول خود عمل و واردات آن را محدود کرد.

 

رسول دیناروند

 

رسول دیناروند، رییس سازمان غذا و دارو درباره روغن پالم و میزان استفاده آن در کشور گفت: واردات روغن پالم به کشور در سه سال گذشته به شدت کم شده و از بالای ۷۰۰ هزار تن در سال ۹۱ به حدود ۴۰۰ هزار تن در سال ۹۴ رسید و امسال نیز با افزایش تعرفه واردات روغن پالم انتظار داریم، باز هم میزان واردات این روغن به کشور کاهش یابد.

با این‌که در کشورهایی مانند آمریکا و کشورهای اروپایی همچنان از میزان متغیری از روغن پالم بین ۱۵ تا ۶۰ درصد استفاده می‌کنند، اما حسین رستگار، رییس آزمایشگاه مرجع سازمان غذا و دارو در خصوص وجود روغن پالم در برخی مواد غذایی گفت: روغن پالم یک سم نیست؛ بلکه یک ماده غذایی است که به ۲ دسته تقسیم می‌شود. دسته‌ای از روغن‌های پالم با اسید چرب پایین هستند که وجود آن‌ها در مواد غذایی هیچ مشکلی ایجاد نمی‌کند.

وی افزود: دسته دوم روغن‌های پالم با مقدار زیاد اسید‌ چرب هستند که استفاده طولانی مدت آن‌ها می‌تواند موجب انسداد عروق قلبی و در نتیجه بروز سکته قلبی شود.

ایران پس از واردات بیش از حد روغن پالم در سال‌های گذشته، سهمیه‌ای معادل میانگین جهانی که ۳۰ درصد مصرف پالم است را برای واردات تعیین کرد و این میزان اکنون ملاک واردات است، اما چند روزی است خبر افزایش واردات این روغن در کشور به گوش می‌رسد و پیام‌هایی با هشتگ‌های معنادار در فضای مجازی دست به دست می‌شود.

 

وزیر بهداشت

 

پس از طرح حضور یک مقام سیاسی در موضوع واردات پالم از مالزی توسط برخی رسانه‌ها و شبکه‌های اجتماعی و کشیده شدن پای وزیر بهداشت به این ماجرا، خوراک سیاسی چند روز اخیر رسانه‌ها فراهم شد و فشارها بر سید حسن هاشمی تا آن‌جا پیش رفت که در مصاحبه‌ای گفت: هیچ انسان عاقلی این جمله که “به طور کلی روغن پالم مضر است” را نخواهد گفت.

برخی رسانه‌ها این اقدام وزیر‌ بهداشت‌ را‌ عقب‌نشینی به دلیل بار‌ سیاسی موضوع می‌دادند و عده‌ای معتقدند در مصاحبه‌های قبلی وزیر، هیچ‌گاه اشاره به حذف کامل روغن پالم از میان روغن‌های مصرفی نشده است.

 

از نام پالم وحشت نکنید

پرمصرف‌ترین روغن گیاهی جهان، روغن پالم (که از میوه درخت نخل روغنی به دست می‌آید) است. از مجموع ۱۸۳/۹ میلیون تن روغن گیاهی مصرفی در جهان در سال ۲۰۱۲، معادل ۵۲/۱ میلیون تن را روغن پالم تشکیل داده است.

 

پالم

 

مصرف بالا در کشورهای توسعه ‌یافته نشان می‌دهد برخلاف تصور، فقط کشورهای کمتر توسعه یافته نیستند که روغن پالم مصرف می‌کنند. اتحادیه اروپا و آمریکا از اصلی‌ترین مصرف‌کنندگان روغن پالم در جهان هستند. سرانه مصرف روغن پالم در آمریکا ۵۵ کیلوگرم و در اتحادیه اروپا ۶۰ کیلوگرم در سال است. متوسط این رقم در کل جهان حدود ۲۶ کیلوگرم است. البته لازم به ذکر است سرانه مصرف روغن پالم در ایران هم نسبتاً بالاست که در مورد انواع دیگر روغن و همین‌طور مواد غذایی زیان‌آوری مثل نمک و شکر هم اوضاع تفاوتی ندارد.

مشکل اصلی روغن پالم، وجود ۵۰ درصد چربی اشباع در آن است. برخی شرکت‌ها با تبلیغ در مورد استفاده نکردن از روغن پالم، از انواع دیگر چربی اشباع استفاده می‌کنند. مثلاً روغن نارگیل بیش از ۹۰ درصد چربی اشباع دارد یا برخی شرکت‌ها با استفاده نکردن از روغن پالم، از روغن‌های ترانس استفاده می‌کنند. این ترفند در دهه ۱۹۹۰ در آمریکا رایج شد. در آن زمان (همچون هفته‌های اخیر ایران) تبلیغات وسیعی علیه روغن پالم ایجاد شد و برخی شرکت‌ها با هدف گمراهی، از برچسب «فاقد روغن پالم» استفاده می‌کردند. کار تا جایی پیش رفت که اداره غذا و داروی آمریکا FDA، به خاطر این گمراه‌‌کنندگی، استفاده از برچسب مذکور را ممنوع کرد و به شرکت‌ها اخطار داد.

پایان پیام/

Print Friendly
پیوندک: http://iranmd.com/hO9q2

برچسب‌ها, , , , , , ,

ایران پزشک